İnsan beyni karmaşıktır. Tüm insan duygularının, davranışlarının, deneyimlerinin yanı sıra bellek ve benliğimizin bir deposudur. Dolayısıyla beyin kendi başına bir gizemdir. Bu gizeme ek olarak birde beynin sadece yüzde 10’unu kullanıp kullanmadığımıza dair bir mit var. Efsaneye göre eğer beynimiz tam kapasite çalışırsa telekinetik güçlere, en ufak ayrıntıları görebilme yada hiçbir şeyi unutmama gibi güçlere sahip olabiliriz. Ovvah.com ekibi olarak bu yazımızda sizlere insanlar beyinlerinin sadece yüzde 10’nunu mu kullanıyor? sorusu cevaplıyoruz. Buyurun başlayalım.
Beynimizin %10’unu kullandığımızı söyleyen efsanenin başlangıcı
Beynimizin %10’unu kullandığımızı söyleyen ilk araştırmalar 1800’lü yıllara kadar dayanıyor. O dönemlerde William James ve Boris Sidis adlarındaki Harvard’da görev yapan psikologlar, beyin çukurunu boşaltarak davranışlarda ve düşüncelerde bir değişiklik olup olmadığını gözlemleyebilecekleri bir araştırma yapıyorlardı. Araştırmanın sonuçlarına göre beynimizin sadece %10’unu kullandığımız kanaatine vardılar. Albert Einstein da bu konu hakkında destekleyici açıklamalar yapınca, beynimizin yalnızca %10’unu kullandığımız düşüncesi bir anda popüler hale geliyor ve tüm dünyaya yayılıyor.
Peki gerçekten insanlar beyinlerinin sadece yüzde 10’nunu mu kullanıyor?
Ortalama insan beyni yaklaşık üç kilo ağırlığındadır. En büyük bölüm olan ve tüm yüksek bilişsel işlevleri yerine getiren beyincik, hareket ve dengenin koordinasyonu gibi motor fonksiyonlardan sorumludur. Beyin tarafından tüketilen enerjinin çoğu, birbirleriyle iletişim kuran milyonlarca nöronun hızla ateşlenmesine harcanır. Her ne kadar herhangi bir anda beynin tüm bölgelerinin aynı anda ateşlemediği doğru olsa da, görüntüleme teknolojisini kullanan beyin araştırmacıları, “parmak şıklatma” hareketi sırasında bile beynimizin %70’ini kullandığımızı ortaya koydu.
Beynin çeşitli bölgelerini ve işlevlerini haritalayabilmek, belirli bir bölgenin başarısızlığa başlaması durumunda olası yan etkileri anlamanın bir parçasıdır. Uzmanlar, benzer işlevleri yerine getiren nöronların birlikte kümelenme eğiliminde olduklarını biliyorlar. Örneğin, başparmağın hareketini kontrol eden nöronlar, işaret parmağını kontrol edenlerin yanında düzenlenir. Bu nedenle beyin cerrahisi yaparken beyin cerrahları, görme, işitme ve hareket ile ilgili sinir kümelerinden dikkatli bir şekilde kaçınır ve beynin mümkün olduğunca çok işlevini sürdürmesini sağlar.
Anlaşılmayan şey, beynin farklı bölgelerindeki nöron kümelerinin bilinç oluşturmak için nasıl işbirliği yaptığıdır. Bunun yanı sıra efsanenin temeli buruşuk kortekslerimizde gizlenen bir başka gizemdir. Beyin hücrelerimizden sadece yüzde 10’u nöronlardan oluşur; diğer yüzde 90’ı nöronları çevreleyen ve destekleyen ancak işlevleri büyük ölçüde bilinmeyen glial hücrelerdir. Nihayetinde, beynimizin yüzde 10’unu değil tamamını kullanıyoruz, sadece nasıl çalıştığının yüzde 10’unu anlıyoruz.
